RedGreenTest

Người mù màu nhìn thấy gì?

Thế giới trông thế nào với người mù màu? Tự trải nghiệm: mô phỏng bên dưới chuyển đổi giữa thị giác bình thường và các dạng mù màu khác nhau.

Cập nhật · 3 phút đọc

Mục lục
  1. Người mù màu nhìn thế nào: mô phỏng
  2. Người mù màu đỏ-xanh lá nhìn thấy gì
  3. Người mù màu xanh dương-vàng nhìn thấy gì
  4. Nhìn không có màu: achromatopsia
  5. Vì sao mô phỏng chỉ là gần đúng
  6. Mẹo thiết kế thân thiện với người mù màu
  7. Câu hỏi thường gặp
Tóm tắt: Người mù màu vẫn thấy màu, chỉ ít hơn: với mù màu đỏ-xanh lá, đỏ, cam, xanh lá và nâu trông giống nhau, còn xanh dương và vàng vẫn rõ. Mô phỏng trên trang này cho thấy cùng một cảnh với từng kiểu thị giác.

Người mù màu nhìn thế nào: mô phỏng

Chạm vào các nút để thấy gần đúng cùng một cảnh trông thế nào với các rối loạn sắc giác khác nhau. Hãy để ý hoa đỏ, quả táo, đèn giao thông và quả bóng đỏ trên cỏ xanh.

Dựa trên một mô hình khoa học được dùng rộng rãi (Machado và cộng sự, 2009). Nó chỉ có thể mô phỏng gần đúng cảm nhận thực tế.

Người mù màu đỏ-xanh lá nhìn thấy gì

Với mù màu đỏ-xanh lá, đỏ, cam, vàng chanh, xanh lá và nâu hòa thành các sắc vàng-nâu tương tự, trong khi xanh dương và vàng vẫn dễ phân biệt. Điều này giải thích những tình huống hằng ngày như:

Yếu màu xanh lá – dạng phổ biến nhất

Ở yếu màu xanh lá, khác biệt yếu hơn nhưng không mất hẳn. Nhiều người chỉ nhận ra khi làm test – hoặc khi người khác thắc mắc về chiếc áo “xanh lá” thật ra là màu nâu.

Protanopia – màu đỏ trông tối

Ở protanopia, thiếu tế bào nón đỏ. Màu đỏ không chỉ lệch về sắc mà còn tối hơn nhiều – đỏ đậm có thể trông gần như đen.

Người mù màu xanh dương-vàng nhìn thấy gì

Ở tritanopia hiếm gặp thì ngược lại: đỏ và xanh lá vẫn phân biệt được, nhưng xanh dương và xanh lá, vàng và hồng bị nhầm. Bầu trời trông xanh ngọc-xám hơn, màu vàng trông hồng nhạt.

Nhìn không có màu: achromatopsia

Người bị achromatopsia chỉ thấy các mức sáng tối – thường kèm rất sợ ánh sáng và thị lực giảm.

Vì sao mô phỏng chỉ là gần đúng

Màu sắc được tạo ra trong não. Người mù màu bẩm sinh chưa từng nhìn khác đi và rất khéo léo dùng các tín hiệu khác – độ sáng, độ bão hòa, ngữ cảnh. Mô phỏng cho thấy màu nào khó phân biệt, không cho thấy cảm giác “nhìn” ra sao. Cài đặt màn hình cũng ảnh hưởng đến kết quả.

Mẹo thiết kế thân thiện với người mù màu

Động vật cũng nhìn màu khác – chó nhìn gần giống người bị deuteranopia. Xem thêm tại chó nhìn thấy màu gì?

Câu hỏi thường gặp

Người mù màu nhìn đèn giao thông thế nào?

Phần lớn người mù màu đỏ-xanh lá vẫn đọc đèn giao thông nhờ độ sáng và nhất là vị trí của đèn (đỏ ở trên, xanh ở dưới).

Người mù màu có nhìn thấy trắng đen không?

Không – chỉ những người bị achromatopsia rất hiếm. Những người khác thấy màu nhưng nhầm một số sắc độ.

Người mù màu đỏ-xanh lá nhìn rõ những màu nào?

Xanh dương và vàng, cũng như khác biệt độ sáng, thường dễ nhìn.